Scene uit 'Les Spctateurs foto Kris Dewitte
Op weg naar de Verkadefabriek, op weg naar de voorstelling van Omsk klinkt er geroep op de rotonde voor het Stationsplein. In volle vaart komen twee mannen aangesprint, achter elkaar aan. ' Blijf staan' brult de tweede, maar de eerste is dat niet van plan. Ze flitsen vlak langs me heen. De achtervolger is fitter. Bij het uitzendbureau verderop heeft hij de eerste te pakken en smijt hem op de grond. Aarzelend kijk ik toe. Wat is dit? Theater? De Boulevard?
Moet ik wat doen? De achtervolger pakt een mobilofoon. Dan gaat het snel. Nog geen vijf seconden later stopt een auto dwars op het trottoir en stappen nog eens drie mannen uit met mobilofoons. Vlak erop gevolgd door een politieauto met blauw zwaailicht.
Niks theater, niks Boulevard. Dit is het échte leven.Theatermakers proberen ook het liefst dat echte leven op het toneel te brengen. Niet dat kunstmatige van de acteurs op het podium en het publiek in de zaal dat aapjes kijkt. Ze trachten die grenzen te doorbreken.
Omsk, de theatergroep van regisseur Lotte van den Berg, doet in 'Les Spectateurs' ook zo'n poging. De groep ging vier maanden naar Kinshasa, de hoofdstad van Congo. Een stad en een land met grote problemen, te groot eigenlijk om in het theater te brengen. De Boulevard promoot het stuk als heel bijzonder. Van den Berg onderscheidt zich van veel andere makers op de Boulevard, die inzoomen op blanke-westerse-mensen problematiek.
Hun producties handelen over onderlinge relaties; het kwijtraken van de band met de natuur of zijn alleen vermakelijk. Van den Berg heeft met de problematiek van vluchtelingen, van toekijken en buitengesloten zijn, een politiek correct thema bij de kop. De Boulevard haakte er gistermiddag op in door een debat te organiseren over je thuis voelen. Een debat waaraan Van den Berg zelf niet deelnam en dat ook helemaal niet over haar theaterstuk ging, maar wat doorkabbelde over Brabant en allochtonen.
Toch deed de informatie over Omsk vooraf het ergste vrezen. Want politiek correct levert meestal geen goede voorstelling op.
'Vergeet Kinshasa, ik probeer het meer abstract en filosofisch te maken', zei Van den Berg een paar maanden terug al. Ze gooide alle ballast overboord en begon opnieuw.
De eerste twintig minuten zijn spectaculair. Op het toneel brengen oude windmachines stukken plastic tot leven die de vormen van mensenlichamen hebben. In een steeds woestere cirkeling weet ze de drukte, de chaos, de onberekenbaarheid en het leed van het Afrikaanse continent in een beeld en geluid te vangen. De voorstelling zakt vervolgens wel wat weg, maar blijft mooi van beeld en ritme, waarbij je soms moet denken aan het werk van beeldend kunstenaars als Berlinde de Bruyckere. Aan het slot doorbreekt Van den Berg de illusie van theater nog eens door iedereen uit de zaal op het podium te halen om iets te komen drinken. Een weinig originele vondst die in deze beklemmende voorstelling wel bevrijdend werkt. Maar het echte leven op het podium vangen? Het blijft lastig.
'Les Spectateurs' Gezien woensdag, Verkadefabriek. Nog te zien t/m 12 augustus, 20 uur.
© Brabants Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
