Het werd een succes. Ook in de politieke arena begint men de dialoog te
ontdekken. Staat in het debat de wil om te overtuigen met argumenten voorop
- gelijk krijgen als je gelijk hebt, is het doel -, in de dialoog is de
houding gericht op de ander echt willen begrijpen. Dit veronderstelt dat we
onze oordelen opschorten en ons in de ander kunnen inleven. Een begrijpende
houding is moeilijker dan we vaak denken. Het gaat niet om begrip in de zin
van elkaar snappen of goedmoedig meedenken, maar écht weten waarom anderen
en wijzelf bepaalde dingen denken. In Oisterwijk past men een dialoogvorm
toe in commissievergaderingen. Dit geldt dan vooral voor onderwerpen waarbij
de politieke tegenstellingen groot zijn. Om evenwel commissieleden de
gelegenheid te geven van elkaar te laten 'proeven', nodigt de voorzitter de
leden eerst uit tot een kort debatje. Dit lijkt op het oude VARA-programma
Het Lagerhuis: vergaderaars maken korte statements en reageren snel op
elkaar. Meer dan een kwartier debat is in dat geval niet nodig: iedereen
heeft dan van elkaar gehoord waar de voorlopige standpunten liggen. In de
daaropvolgende dialoog gaan vergaderaars met elkaar aan de slag om uit te
vinden waar de scheidslijnen precies liggen. Aan zaken waarover de partijen
het met elkaar eens zijn wordt geen tijd meer gespendeerd. Er is slechts
ruimte voor aspecten waarover partijen met elkaar van mening verschillen.
Belangrijk is dan dat er helderheid komt over de argumenten. Dit impliceert
luisteren, zo neutraal mogelijk, en doorvragen, met name naar onderliggende
waarden en normen. Pas als het beleidsprobleem in voldoende mate is verkend
kunnen er afspraken worden gemaakt over het vervolgdebat: waarover wordt
wel/niet in de raad een stevig debat gevoerd? In Oisterwijk oordeelt men
positief over de wijze waarop de commissievergaderingen verlopen: leden
kunnen zich in politieke zin uitspreken en zich profileren, terwijl er in de
dialoog ruimte is voor verdieping van het beleidsprobleem. Ook wethouders
zijn positief: het is voor hen veel duidelijker waar de partijen staan en
wat dit kan betekenen voor de besluitvorming. Ook pers en publiek zijn
tevreden: zij zien mensen aan het werk die niet oeverloos vergaderen, maar
zoeken naar nuance en verdieping. De opmaat voor een stevig debat in de
raad.
In gemeenteland is veel onvrede over de wijze waarop
commissievergaderingen verlopen. Vaak zijn het ouderwetse monistische
leutersessies: technische vragen die moeten maskeren dat er zelfs geen
voorlopig standpunt is en wethouders die maar op één ding uit zijn, namelijk
het collegestandpunt er doorheen drukken. De kwaliteit van besluitvorming is
hiermee niet gebaat. Een slimme raad kiest voor een andere marsroute, waarin
debat en dialoog planmatig worden ingezet. Raadsleden die hiervoor durven
gaan, scoren pas echt. Lof dus voor de vernieuwers in Oisterwijk! Dat moet
in Tilburg ook lukken, toch?
Pieter van Harberden is raadslid in
Goirle en verzorgt trainingen/ workshops bestuurlijke vernieuwing. Richard
Engelfriet is specialist debat & dialoog.
© Brabants Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
Niet beschikbaar!


















