Seminarie in Den Bosch is achterhaald

Rudy de Kruijfffoto Van de Meulenhof

In de afgelopen jaren stopten ook Christian van Zitteren, Geert-Jan Putmans, Pieter Bougie en Stefan Dierendonck. Binnen zes jaar traden dus vijf jonge priesters uit het gewijde ambt. Op één na gaven ze als specifieke reden: het celibaat. Ze ervoeren dat als een knellend keurslijf.

Volgens theoloog Frank G. Bosman van de Universiteit van Tilburg is het verleidelijk om het celibaat de schuld van deze hausse aan uittredingen te geven, maar dat is volgens hem niet terecht. "Natuurlijk is het celibaat tegenwoordig een controversiële keuze. Onze maatschappij is niet geneigd een bewust leven zonder seks te begrijpen en te waarderen. Eerder het tegendeel is waar. Bovendien wordt steeds vaker, ook binnen kerkelijke kringen, kritiek geuit op de 'koppelverkoop' tussen wijding en celibaat. Wie priester wil worden, moet celibatair leven. Maar de zes uitgetreden jonge priesters waren allemaal rond de dertig toen zij bij hun wijding ook kuisheid beloofden. Toch niet een leeftijd waarop een mens geen goede afwegingen kan maken. De oorzaak ligt dieper."

Bosman wijst erop dat de jonge priesters in kwestie allemaal zijn opgeleid op het Sint-Janscentrum in Den Bosch. Het grootseminarie was een prestigeobject van wijlen bisschop Jan ter Schure, die van 1985 tot 1998 op de Bossche troon zetelde. Samen met de door hem tot rector van het seminarie benoemde Antoon Hurkmans wilde Ter Schure het nijpende priestertekort in zijn bisdom oplossen. Hurkmans zette Ter Schure's ambities voort toen hij hem opvolgde. Bosman: "Alle uitgetreden priesters zijn dus allemaal afkomstig uit de periode Ter Schure-Hurkmans. Een opvallende overeenkomst, maar er is meer. Priesters die in de afgelopen periode negatief in het nieuws kwamen, zijn ook allemaal opgeleid door Hurkmans. Denk aan Karel van Roosmalen die ruziede met parochianen, Harm Schilder die luidruchtig klokken wilde luiden, Norbert van der Sluis die een begrafenis weigerde en Luc Buyens die een homo de hostie weigerde. Er werken veel priesters in het Bossche bisdom, maar alleen dus de priesters die vanaf 1987 gewijd zijn halen de krantenkolommen." En misschien hebben deze zaken wel met elkaar te maken, meent de theoloog, die zelf ook op het Sint-Janscentrum zat maar zijn studie afbrak omdat hij zijn latere vrouw ontmoette. "De ambitie van Ter Schure om zijn bisdom zelfvoorzienend te maken leidde tot een minder strikt aannamebeleid op het seminarie. De staf van het seminarie vond vroomheid en gehoorzaamheid even belangrijk als psychologisch evenwicht of intellectuele capaciteiten. Aandacht voor seksualiteit werd tot een minimum beperkt. De beslissing om een seminarist uiteindelijk te wijden was eerder gebaseerd op zorgen rond het nijpende priestertekort dan op de kwaliteiten van de wijdeling", meent Bosman. Natuurlijk dienen de vele goede priesters die het seminarie in de periode van ter Schure en Hurkmans heeft afgeleverd, niet besmeurd te worden met de daden van enkelingen, haast de theoloog zich te zeggen. "Maar het seminariemodel, waarbij priesterstudenten in één en dezelfde omgeving wonen en studeren, lijkt zijn langste tijd gehad te hebben. Pastoraal psycholoog Anke Bisschop pleitte eerder al voor de universitaire variant. Volgens Bisschops is de besloten cultuur in zo'n seminarie ongezond. Een bewijs voor deze stelling is het succes van de priesteropleiding Arienskonvikt in het aartsbisdom Utrecht. De studenten woonden in een pand in de binnenstad, maar studeerden wél op de universiteit. Het Arienskonvikt heeft in de tijd dat zij bestond nauwelijks 'uitvallers' na de wijding gehad, in tegenstelling tot de seminaries."

Bosman denkt dat het bisdom Den Bosch na het uitvallen van De Kruijff nog wel meer meer uittreders kan verwachten. "Onder druk van grote kerkelijke ambities zijn echt te snel te veel jonge mannen tot priester gewijd, zonder de juiste bagage om deze ingrijpende keuze op lange termijn te kunnen blijven volhouden."

Meer Mening

• vr 18-05 Facebook: een duur koopje
• vr 18-05 Leer kicken op de contrasten van bont Brabant
• vr 11-05 Barre tijden voor de Brabanders
• vr 11-05 Btw-verlaging komt wél ten goede aan theaterbezoeker
• do 10-05 Geen enkele weldenkende SP'er ontkent de Oostblok-terreur
• do 10-05 Media, denk na over je privacybeleid
• wo 09-05 Nieuw plan voor vakbond is sprong in het diepe
• ma 07-05 SP is fiere internationalistische partij
• vr 04-05 De oorlog herdenken in vijf lessen
• vr 04-05 SP: de Socialistisch Nationalistische Partij

Sorteer reacties

Reageren

Naam: E-mail: Reactie:

Regels voor artikelreacties

Het Brabants Dagblad lezers graag de mogelijkheid te reageren op nieuwsartikelen. Hieraan zijn voorwaarden verbonden. Lees de regels.

1. Het Brabants Dagblad houdt zich het recht voor om zonder opgaaf van redenen reacties te weigeren of te verwijderen.
2. Reacties met als afzender een overduidelijk valse naam, bijvoorbeeld die van een bekende Nederlander, of met in de afzender scheld- of schuttingwoorden worden niet geplaatst.
3. Verwijzingen naar websites worden niet geplaatst.
4. Er mag geen sprake zijn van het schenden van het copyright van derden (citeren mag, complete publicaties overnemen niet).
5. Letterlijk identieke reacties worden niet geplaatst.
6. Reacties in een buitenlandse taal kunnen we niet plaatsen.
7. Commerciële boodschappen worden niet geplaatst
8. Reacties die het technisch functioneren van de website zouden kunnen hinderen, worden niet geplaatst.
9. Reacties waarin niet fatsoenlijk wordt omgegaan met anderen, andermans mening niet wordt gerespecteerd of anderen worden beschuldigd worden niet geplaatst.
10. Oproepen tot oproer en demonstraties worden niet geplaatst.
11. Doodsverwensingen en reacties met scheldwoorden en/of beledigingen worden niet geplaatst.
12. De wet mag niet worden overtreden. Denk met name de wetsartikelen over discriminatie.
13. Van -ook geweigerde- reacties waarin concreet bedreigingen worden geuit tegen personen of groepen personen, doen wij aangifte.

Het IP-adres vanwaar wordt gereageerd wordt vastgelegd.

Zie ook de Leidraad ethisch handelen van de redactie van het Brabants Dagblad.