In de strijd tegen prostaatkanker biedt het Amphia Ziekenhuis in Breda sinds enkele maanden een nieuwe behandelmethode.
Het ziekenhuis werkt bij deze zogeheten HIFU-behandeling (High Intensity Focused Ultrasound) samen met het Erasmus Medisch Centrum in Rotterdam. Het grote voordeel van de behandelwijze met behulp van geluidsgolven: minder negatieve neveneffecten zoals potentie- en plasproblemen of fistels.De doelgroep bestaat uit mannen bij wie kankercellen in de prostaat zijn gevonden, maar die nog geen manifeste kanker hebben. Van wie nog niet duidelijk is of ze ooit agressieve kanker zullen krijgen. Daarmee is meteen de kern van de problematiek rond prostaatkanker benoemd, zegt Harald Jansen, de uroloog die HIFU toepast in het Amphia Ziekenhuis. "Er worden tegenwoordig zeven keer zo vaak kankercellen in de prostaat aangetroffen dan vroeger. Maar het sterftecijfer neemt niet navenant toe. Het is bij prostaatkanker in een vroeg stadium niet aan te geven welke afwijkende cellen zich tot een kwaadaardige tumor zullen ontwikkelen en welke niet."
De vraag is dus: moet je iedereen bij wie foute cellen zijn aangetroffen, bestralen of opereren, de tot nu toe meest toegepaste behandelwijzen? Het antwoord is 'nee', zegt Jansen. "De risico's op nadelige neveneffecten is groot, daarom willen veel patiënten ook liever gewoon afwachten. Als bestralen of opereren uiteindelijk niet nodig blijkt, doe je mensen namelijk wel iets aan. Je kunt bij een operatie bijvoorbeeld een gaatje in de darm prikken en het komt nogal eens voor dat impotentie optreedt."
Met de nieuwe behandeling worden die risico's verminderd tot 40, 50 procent, zegt Jansen. Dat komt omdat het in feite geluidsgolven zijn, die cellen in de prostaat doden. "We gaan met een lepelvormig apparaat in de anus. Vanuit de holle kant van die lepel wordt de hele prostaat laag voor laag verhit op de plaatsen waar kankercellen zijn aangetroffen. Dat duurt zo'n twee uur en gebeurt onder volledige narcose omdat de patiënt doodstil moet liggen. Voorafgaand daaraan vindt een beperkte operatie plaats via de plasbuis waarbij de plasbuis goed geopend wordt zodat na de behandeling het plassen zo snel mogelijk op gang komt."
Naast het verminderen van neveneffecten zit er nóg een voordeel aan de behandeling met geluidsgolven. Een bestraalde prostaat kan niet nogmaals bestraald worden en laat zich moeilijk opereren. Ontwikkelt zich uiteindelijk toch kanker, dan is vervolgbehandeling op de klassieke wijze niet meer mogelijk. Maar HIFU is meermaals toe te passen en na HIFU kan er eventueel nabestraald worden.
Het Amphia Ziekenhuis is in onderhandeling met zorgverzekeraars over vergoeding van HIFU. Maar zover is het nog niet omdat het om een nog niet beproefde methode gaat. In het buitenland kregen al honderden mensen met HIFU te maken, maar wetenschappelijke bewijzen over heilzaam effect op lange termijn zijn beperkt. Er is een goed gedocumenteerd onderzoek uit Regensburg waarin de zevenjaarsresultaten gelijkwaardig lijken aan opereren en bestralen.
De maatschap urologie heeft daarom besloten de kosten van de eerste zeven behandelingen zelf te betalen, ongeveer 8.000 euro per keer. "We hopen de discussie rond de soort behandeling bij prostaatkanker een flinke duw vooruit de geven", motiveert Jansen.
De Nederlandse Zorgautoriteit laat weten dat ze zich over HIFU buigt zodra 'de sector' een verzoek tot toelating indient.
- Reageren?
gezondheid@wegener.nl
© Brabants Dagblad 2012, op dit artikel rust copyright.
Sorteer reacties
